Strata

Strata komt uit het kweekprogramma van Oregon State University (OSU) en de hophandelaar Indie Hops uit Portland. OSU-onderzoeker Shaun Townsend, de technisch leider van dat programma, noemt Strata het eerste aromaras dat uit de samenwerking op de markt kwam.

Volgens Indie Hops is Strata 'geboren' in 2009, als nakomeling van een vrij bestoven Perle-plant op een proefveld van OSU in Corvallis: de moeder is dus bekend, de vader niet. Tijdens de proeven heette de plant 9-1-331, kortweg X-331. De Amerikaanse landbouwstatistiek noemt het ras nog altijd 'Strata®, OR 91331'.

Indie Hops bracht Strata in 2018 op de markt. Het woord strata betekent 'lagen'. Volgens Townsend koos Indie Hops hem omdat het ras verschillende smaken geeft, afhankelijk van wanneer de brouwer het toevoegt.

Wetenschappelijk onderzoek naar Strata gaat vooral over thiolen: zwavelstoffen die je al in piepkleine hoeveelheden ruikt. In een studie van de Technische Universiteit München (met een onderzoeker van hophandelaar Hopsteiner) uit 2024 met 32 hopsoorten hoorde Strata, samen met Citra en Mosaic, bij de rassen die rijk waren aan beide gemeten thiolen: 4MMP, dat naar zwarte bes ruikt, en 3MH, met een geur van grapefruit of rabarber. Een tweede studie, van onderzoekers van hophandelaar Hopsteiner, met 250 monsters van 97 rassen, zette Strata in de hoogste categorie voor 'thiol-impact'. Die gehalten schommelen wel sterk per teeltgebied, oogstjaar en plukmoment.

Indie Hops beschrijft Strata als passievrucht, meloen, aardbei, grapefruit, 'rock concert cannabis' en gedroogde chilipeper. Kweker Townsend vertelt dat de verse bellen eerst tegenvielen: ze roken onaangenaam, bijna zuur, met daaronder tropisch fruit en een aardse wietgeur. Na het drogen was die zure toon verdwenen.

Ook het moment van toevoegen lijkt te tellen, schrijft de kweker. Bij late toevoegingen in de hete fase en bij droog hoppen midden in de gisting komen er meer passievrucht en aardbei naar voren; bij droog hoppen na de gisting meer roze grapefruit en de wietachtige toon.

Strata is vooral een hop voor geur en smaak: laat in de kookketel, in de whirlpool en bij het droog hoppen. OSU noemt het een aromahop, al bevat het volgens de kweker 12–15% alfazuren. Indie Hops levert het in verschillende vormen: - gewone pellets en hele hopbellen; - pellets van geconcentreerde lupuline (Strata Cryo en Strata CGX); - een hopextract met extra hopolie (Strata HyperBoost).

Volgens de kweker past Strata in hazy IPA's, in West Coast IPA's (bijvoorbeeld samen met Chinook of Cascade) en in pale ales. Ook brouwers van lagers verrasten Indie Hops: daarin komt vooral de aardbei naar voren. De kweker oppert dat dat misschien aan de Duitse Perle in de afstamming ligt.

Welke hop erop lijkt, zegt geen van de bronnen die wij raadpleegden. In beide thiolstudies viel Strata wel in dezelfde groep als Citra en Mosaic, maar dat gaat alleen over die thiolen, niet over de hele geur.

In 2010 legde OSU bij Corvallis een kweektuin aan. Een derde van de zaailingen kwam eerst op een laag rek van zo'n 1,8 meter. De beste gingen in 2011 naar het gewone rek van bijna 5,5 meter; X-331 was daar een van. Daarna volgden proefveldjes op twee hopbedrijven in de Willamette Valley, die al generaties telen, en ten slotte percelen van zo'n acre (0,4 hectare). Indie Hops verdeelde die hop onder zo'n honderd brouwers. Op een specificatieblad van handelaar Haas staat 2009 als jaar van release; volgens Indie Hops is 2009 het geboortejaar van de plant en kwam Strata in 2018 op de markt.

In Oregon stond Strata in 2023 op 839 acres, ongeveer 340 hectare. In 2025 was dat nog 326 acres, ongeveer 130 hectare.

Een goed uitgangspunt: een hazy IPA of pale ale waarin Strata de hoofdrol speelt. Ruik eerst. Herken je passievrucht, aardbei of roze grapefruit, met daaronder iets aards en 'dank', dan is dat het profiel dat de kweker beschrijft. Probeer daarna een lager met Strata: volgens de kweker komt daarin vooral de aardbei naar voren.

Hopgeur is kwetsbaar. Drink zulke bieren daarom vers en bewaar ze koel.